9 thema's

2. Meer mensen aan het werk

Analyse

Meer vacatures voor minder werkzoekenden, de trend van de laatste jaren zette zich ook in 2018 door. De VDAB telde vorig jaar bijna 281.000 openstaande vacatures die moeilijk ingevuld raken. Het gevolg? Ondernemingen groeien trager en de sociale zekerheid komt onder druk te staan.

Vraag en aanbod groeien uit elkaar

Vraag en aanbod groeien uit elkaar

De toenemende vergrijzing vormt een bijkomend probleem, want tijdens de volgende legislatuur moeten in Vlaanderen 382.330 jobs opnieuw ingevuld worden. Daarom: meer mensen (flexibeler) aan het werk en langer werken.

Hoewel de officiële werkloosheid daalt, zijn de cijfers onrustwekkend. In Vlaanderen werkt 25% van de 20- tot 64-jarigen niet, in Brussel en Wallonië is dat bijna 40%. Dat komt doordat ingeschreven werkzoekenden slechts het topje van de ijsberg vormen. Zo is in België het aantal langdurig arbeidsongeschikten op 15 jaar tijd verdubbeld en werkt slechts 50% van de niet-EU-burgers.

Zeven clusters van inactieven

Zeven clusters van inactieven

De concurrentiepositie van ons land lijdt – ondanks de gerealiseerde vooruitgang – bovendien onder de hoge loonkosten en werkgeversbijdragen. Het rigide arbeidsrecht, complex sociaal overleg en automatische loondrijvers, zoals barema’s en indexering, wegen op de jobcreatie. Daarnaast speelt ook de hoge belastingdruk op lage lonen een belangrijke rol.

Hoge belastingdruk op lage lonen

Hoge belastingdruk op lage lonen

Voorstellen

Activering

  • Snellere activering en werkhervatting door forfaitaire uitkeringen die hoog beginnen, maar snel zakken. Bij langdurige werkloosheid verschuift de bevoegdheid en het budget naar de gewesten.
  • Institutionele eenvoud: één centrale activeringsregisseur per gewest voor alle potentieel beschikbare niet-actieven.
  • Invoering van een Vlaamse jobstimulans: 100 euro (netto) extra voor brutolonen tot 2.500 euro.

Diversiteit, integratie en economische migratie

  • Een economisch migratiebeleid met focus op hooggeschoolden en knelpuntvaardigheden, waarbij er 1 gebruiksvriendelijk digitaal platform is voor onder andere werk- en verblijfsvergunningen, opleiding, inburgering en huisvesting.

Arbeidsverhoudingen

  • Een eenvoudig en leesbaar arbeidsduurkader met meer oog voor flexibiliteit. Bedrijven krijgen daarbij meer vertrouwen en onderhandelingsvrijheid.

Sociaal overleg

  • Mogelijkheid tot het direct afsluiten van ondernemingscao’s met de ondernemingsvakbonden.

Competitiviteit

  • Geen automatische loonindexeringen en loonsverhogingen volgens barema, maar wel: competentiegericht vergoeden.

Welzijn op het werk

  • Totaalaanpak: focus op preventie, ‘evidence based’-trajecten, automatische gegevensdeling, reactiesnelheid (max. 4 weken) en re-integratie bij ambtenaren en na arbeidsongevallen.
  • Maatregelen ter ondersteuning van de progressieve werkhervatting en externe doorstroming: opleidingen, terbeschikkingstelling en gespecialiseerde loopbaanbegeleiding.

Pensioenen

  • Niet-actieve periodes (bv. ouderschapsverlof) tellen niet mee voor de pensioenberekening voor zware beroepen.
  • Een zwaar beroep moet minimaal 10 jaar worden uitgeoefend om in aanmerking te komen voor vervroegde uitdiensttreding.
Download het Memorandum